top menu

Is er leven voor de dood

IS ER LEVEN VOOR DE DOOD?

Dit keer schrijf ik geen artikel over het boek ‘Hoe haal ik het beste uit mezelf’.

Daar heb ik een reden voor. In mijn directe omgeving, maakte ik afgelopen week een zelfmoordpoging mee. Dat raakt me natuurlijk heel erg. En ik wil daarover graag vandaag een artikel schrijven. Het met jullie delen.

Het is altijd ingrijpend, als iemand zich van het leven wil beroven. Maar wil zo iemand ook écht dood? Een tijd terug las ik een artikel in het Psychologie-magazine, met als titel; ‘Er is leven na de doodswens’.

In dit artikel wordt ingegaan op een aantal hardnekkige misverstanden, die bestaan rond suïcide(pogingen). Zo stelt psycholoog Ad Kerkhof, hoogleraar suïcidepreventie aan de Vrije Universiteit Amsterdam, dat mensen die een zelfmoordpoging doen, niet naar de dood verlangen, maar dat ze niet meer willen leven, omdat dát leven uitzichtloos lijkt. Verder stelt hij dat bij de meeste suïcidepogingen geen lang van te voren uitgedacht plan bestaat. Het wordt kort van tevoren bedacht. Daarom kan het ook stukken schelen, als je – als partner/ouder/begeleider – ervoor zorgt dat middelen die gebruikt zouden kunnen worden om een poging te doen (slagen), niet voorhanden zijn.

Er heerst ook een “heel schadelijk misverstand” dat over zelfdoding praten iemand alleen maar op ideeën brengt. Je moet er juist wél over praten, stelt Kerkhof.

Daar ben ik het helemaal mee eens!

Helaas heb ik zelf – in de (vroege) jaren dat ik in de psychiatrie terecht kwam – een paar keer een zelfmoordpoging gedaan. De laatste poging was in 2009. Terwijl ik toen toch eigenlijk al een heel eind op weg was naar herstel. Mijn hulpverleners hadden het niet aan zien komen, maar het was ook niet bespreekbaar geweest. Als ik in een gesprek maar iets zei over zelfmoord, werd het gesprek beëindigd. Dat was het beleid toen.

Zelfmoordgedachten, laat staan zelfmoordpogingen, zijn nog altijd moeilijk bespreekbaar bij de hulpverleners binnen de GGZ. Mijns inziens zorgt dat juist voor méér in plaats van minder zelfmoordgedachten en -pogingen. De achterliggende gedachte van de hulpverleners is, dat men het toch niet kan voorkomen, als de patiënt echt dood wil. Dat klopt – waar een wil is, is een weg – maar ik denk dat als je er niet over mag praten, de doodswens steeds groter wordt, opstapelt, en uiteindelijk vanuit een hardnekkig, onuitgesproken gevoel, een obsessie wordt. Er is niemand die die gedachten en gevoelens kan relativeren, als je er niet over mag praten. Je kunt niet op andere gedachten komen.

Mijn psychiater was eerst streng met betrekking tot alleen al het uitspreken van zelfmoordgedachten. Na mijn zelfmoordpoging vroeg zij mij of ik wat op papier wilde zetten over enerzijds de mogelijkheid suïcidaliteit te bespreken, zonder daarmee anderzijds daadwerkelijke uitvoering ervan te stimuleren.

Hieronder wat citaten uit dat artikel;

Als symptoom van mijn ziektebeeld heb ik soms dergelijke negatieve gedachten. Die, als ik ze niet mag uiten, hardnekkig vast gaan zitten in mijn hoofd. Het geeft bovendien een scheve verhouding met de hulpverlener. In de gesprekken met mijn psychiater is openheid een essentiële bouwsteen. Ook over zelfmoordgedachten, zou ik willen. Pas als ik die zou mogen uiten, is er de mogelijkheid voor mezelf, voor ándere opties dan alleen dat hardnekkig fatale gevoel te kiezen.

De feiten liegen er niet om. Met het huidige beleid inzake zelfmoord, worden er veel zelfmoordpogingen gedaan. Zelfs (toenemend) in de psychiatrische klinieken zelf. Hadden die pogingen voorkomen kunnen worden? Misschien niet, maar misschien ook wel. Door in ieder geval de mogelijkheid te bieden – beleidsmatig – zelfmoordgedachten te ventileren, zonder daarvoor ‘straf’ te krijgen, zoals het beëindigen van het gesprek.

Bespreekbaar maken van suïcide betekent volgens mij niet per definitie uiteindelijk uitvoeren van die plannen. Bespreekbaar maken doorbreekt de stilte, de negatieve gevoelsspiraal. De eenzaamheid, het schuld- en schaamtegevoel. Het taboe wat op zelfmoord rust, ook bij hulpverleners en verplegend personeel.

Ik zou willen pleiten voor het bespreekbaar maken van zelfmoordgedachten. Zodat de patiënt, samen met de hulpverlener, kan kijken naar ándere opties.

Ben je geïnteresseerd in het hele artikel ‘Openheid over suïcidaliteit’, klik dan op onderstaande link.

Klik hier

Hoogleraar Ad Kerkhof stelt het heel eenvoudig; Je kan alleen helpen als je weet dat die gedachten er zijn. Van belang is dus om door te vragen en te luisteren. Als familie en vrienden kun je daarna het best professionele hulp inschakelen.

In mijn specifieke geval had degene die een poging deed, dat terloops gezegd. Toch was het natuurlijk heel erg schrikken. Gelukkig heeft diegene het zonder al teveel schade overleefd. Hij is tijdelijk opgenomen. Er zal zeker gepraat moeten worden en diegene zal moeten leren omgaan met zijn depressieve gevoelens, waardoor het uiteindelijk kwam tot die zelfmoordpoging. Zodat een herhaling hopelijk uitblijft.

Heb jij ervaring met zelfmoord-ideeën of -pogingen? Van jezelf, of van een naast-betrokkene? Vertel ons jouw ervaringen; dat kan via onderstaand comment-veld, maar als je dat liever wilt, ook in een persoonlijk bericht via; redactie@mammacando.nl

Het zou mooi zijn, als we met z’n allen lering trekken uit dit vreselijke, ingrijpende gebeuren. Zodat de dood van al die mensen, die wél een geslaagde poging deden, uiteindelijk toch iets oplevert, waarmee we verder kunnen bouwen aan een mooie toekomst.

Willemien

No comments yet.

Geef een reactie

 

webdesign: MM IT Solutions International

Powered by WishList Member - Membership Software